در ادامه تحرکات دیپلماتیک برای فعالسازی ظرفیتهای مرزی کشور، منطقه آزاد تجاری-صنعتی سرخس میزبان سید مصطفی حسینیپور، سرکنسول جدید جمهوری اسلامی ایران در مرو ترکمنستان بود.
به گزارش بررسی نیوز، این دیدار و بازدید میدانی با هدف همراستاسازی ابزارهای دیپلماتیک و توانمندیهای لجستیکی منطقه آزاد سرخس جهت توسعه مناسبات تجاری با آسیای میانه برگزار شد . در این نشست راهبردی، طرفین بر عبور از توافقهای کاغذی و ورود به فاز اقدامات عملی و سنجشپذیر اقتصادی تأکید کردند.
زیرساخت آماده است؛ دیپلماسی فعال میخواهیم
دکتر رسول رئیسجعفری، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد سرخس، با اشاره به پیشینه سه دهه سرمایهگذاری کلان آستان قدس رضوی در این منطقه گفت: زیرساختهای لجستیکی و صنعتی کمنظیری در سرخس ایجاد شده و تبدیل این محدوده به منطقه آزاد، ریلگذاری قانونی را برای یک جهش بزرگ فراهم کرده است. با این حال، توسعه زیرساختها صرفاً شرط لازم است؛ شرط کافی برای رونق این معبر بینالمللی، تقویت دیپلماسی اقتصادی و تسهیل تعاملات با کشورهای همسایه است.
رئیسجعفری در تشریح چالشهای پیشروی فعالان اقتصادی، خواستار نقشآفرینی جدی و اثرگذار دستگاه دیپلماسی در مرو شد و بر ضرورت رایزنی مستمر جهت افزایش ساعات فعالیت مرز سرخس و رفع محدودیتهای زمانی عبور ناوگان بهمنظور بازگشایی گره ترافیک مرزی تأکید کرد. مدیرعامل منطقه آزاد سرخس تسهیل تشریفات اداری در دو سوی مرز را لازمه کاهش بوروکراسی گمرکی و شتاببخشی به عبور کالا دانست و افزود که استفاده بهینه از موقعیت تقاطعی سرخس در کریدورهای بینالمللی شرق-غرب و شمال-جنوب، میتواند منافع اقتصادی گستردهای را برای مردم منطقه و کل کشور به همراه داشته باشد.
تغییر ریل دیپلماسی در مرو؛ سنجش پیشرفت با شاخصهای واقعی
سید مصطفی حسینیپور، سرکنسول جدید جمهوری اسلامی ایران در مرو ترکمنستان، با تأکید بر ضرورت چرخش رویکرد دستگاه دیپلماسی به سمت برنامههای اقتصادمحور اظهار داشت که دوران گفتوگوهای کلیشهای و بیهدف به پایان رسیده و اکنون زمان شناسایی طرحهای اجرایی و تعیین اهداف مشخص و قابل اندازهگیری برای آنهاست تا بتوان در بازههای زمانی معین، میزان پیشرفت کار را به دقت ارزیابی کرد.
وی با استقبال از دریافت پیوستهای کارشناسی و نظرات نخبگان اقتصادی منطقه آزاد سرخس تصریح کرد که سرکنسولگری ایران آماده است پروندههای مستند و دقیق موانع تجاری را از مجاری قانونی و دیپلماتیک با طرف ترکمنستانی پیگیری کند. حسینیپور همچنین بر لزوم تفکیک و تقسیم کار میان چالشهای استانی-محلی و ملی تأکید کرد و آن را راهکاری کلیدی برای سرعتبخشی به حل مشکلات در دستگاههای اجرایی مربوطه دانست.
فراتر از دوجانبهگرایی؛ سرخس هاب چندجانبه آسیای میانه
یکی از محورهای نوین مطرحشده در این نشست، نگاه فرامرزی و چندجانبه به ظرفیتهای راهبردی سرخس بود. سرکنسول ایران در مرو با تأکید بر اینکه نباید مناسبات تجاری را صرفاً به ایران و ترکمنستان محدود کرد، نقشه راه جدیدی را ترسیم کرد که بر اساس آن، ظرفیت ترانزیتی و گمرکی سرخس برای اتصال زنجیره تأمین کشورهای منطقه نظیر افغانستان، تاجیکستان و ازبکستان به کار گرفته شود. وی همچنین برقراری ارتباط، تبادل تجربه و تعریف پروژههای مشترک میان منطقه آزاد سرخس و مناطق آزاد و ویژه کشورهای آسیای مرکزی را ضروری دانست و بر لزوم پرهیز از رقابتهای منفی منطقهای تأکید کرد. حسینیپور حرکت به سمت مدلهای اقتصادی برد-برد و تعریف پروژههای اشتراک منافع را که سود متوازن تمامی طرفهای درگیر اعم از دولتها و بخش خصوصی را تضمین کند، تنها راهکار ایجاد و پایداری روابط بلندمدت در منطقه قلمداد کرد.
گفتنی است؛ استان مرو به عنوان یکی از قطبهای اقتصادی ترکمنستان و نزدیکترین نقطه به مرز سرخس، شاهراه کلیدی ورود ایران به بازارهای ترکمنستان و ماورای آن است. کارشناسان معتقدند هماهنگی میان مدیریت اجرایی منطقه آزاد سرخس (به عنوان ارائهدهنده پلتفرم لجستیکی و صنعتی) و سرکنسولگری ایران در مرو (به عنوان بازوی چانهزنی سیاسی و تجاری)، میتواند گرههای دیرینه مرزی نظیر محدودیت تردد کامیونها و پذیرش واگنهای ریلی را بگشاید و سرخس را از یک «گذرگاه مرزی ساده» به «پایتخت لجستیک شمال شرق کشور» ارتقا دهد.